cảm nhận của em về bài thơ nhàn ngắn ngọn xúc tích

0
108

Nguyễn Bỉnh Khiêm là nhà thơ nổi tiếng cũng như là bậc quân thần trung quân ái quốc. Ông được biết đến với hai tập thơ nổi tiếng Hán Bạch Vân am thi tập và Nôm Bạch vân quốc ngữ thi, thơ ông mang đậm chất triết lý, giáo huấn và cơ ngợi ý chí thanh cao của kẻ sĩ, biểu dương quan niệm sống nhàn và phê phán thói xấu trong xã hội.

 

Nằm trong tập Bạch vân quốc ngữ thi tập phải kể đến bài thơ “Nhàn” với một nhan đề rất độc đáo cũng như lời tâm sự sâu sắc về quan niệm sống giữ cốt cách thanh cao, khí tiết cương trực vượt lên những danh lợi tầm thường.

 

 

Một số bài viết liên quan:

  1. Cảm nghĩ của em về bài thơ tình dạ tứ
  2. Cảm nghĩ của em về bài thơ Chị em thúy kiều
  3. Cảm nghĩ của em về bài thơ một khúc ca xuân

Mở đầu bài thơ là một cuộc sống nhàn nhã ung dung:

Một mai, một cuốc, một cần câu

Thơ thẩn dầu ai vui thú nào

 

Quan trạng đang trở về với một cuộc sống giống như “lão nông tri điền” hằng ngày làm bạn với” mai, cuốc, cần câu” Một cuộc sống không màng đến danh lợi, phú quý, cũng chẳng hơn thua đấu đá chốn quan trường, chỉ an nhàn vui vẻ sống với thiên nhiên vô tư lự, lãnh đạm với sự đời. Cách dùng các từ chỉ số lượng đã cho thấy công việc này đã trở thành quen thuộc trong cuộc sống của ông.

 

Nhà thơ cứ thế tìm cho mình thú vui nơi ruộng vườn, thiên nhiên cùng cây cỏ mặc kệ sự đời, mặc kệ những thú vui xa xỉ của kẻ làm quan. Câu thơ như sự ngạo nghễ, ngông trước thói đòi ham danh, hám lợi. “Thơ thẩn” cho thấy cái tài trong phong cách ung dung và tâm trạng thảnh thơi của con người. Cụm từ “dầu ai vui thú nào” nói lên lập trường vững chắc của ông trước lối sống đã lữ chọn. Chữ “ai” được sử dụng trong này vốn là đại từ phiếm chỉ nhưng ở đây mang nghĩa rộng, càng ngẫm càng thấy thú vị và sâu xa.

 

Ta dại ta tìm nơi vắng vẻ

Người khôn ,người đến chốn lao xao.

 

Nhà thơ tự nhận mình là người “dại” khi tìm đến nơi vắng vẻ, lánh thói đời, lánh xa trốn trần tục đầy bon chen, lừa lọc để tìm cho mình sự thích thú, sự thoải mái cùng cuộc sống an nhiên, thanh thản, nhẹ nhàng. Nơi vắng vẻ ở đây là nơi có thiên nhiên trong lành và tươi mát nơi đêm đến sự trong sạch cho tâm hồn. Chốn lao xao chính là chốn cửa quyền, chốn danh lợi hão huyền đầy hiểm ác, rối ren, đây chính là nơi nguy hiểm và nhiều cạm bẫy khôn lường.

 

Lối sống nhàn ấy được thể hiện một cách rất thanh cao:

Thu ăn măng trúc, đông ăn giá

Xuân tắm hồ sen, hạ tắm ao

 

Hai câu thơ đang tả cảnh sinh hoạt bình dị mà vô cùng hóm hỉnh nơi thôn dã với bốn mùa xuân, hạ, thu, đông. Về chuyện ăn uống thì tự do, tự tại ăn thức ăn theo mùa, những món ăn bình dị, dễ gặp mà do chính công sức mà mình bỏ ra. Ăn như vậy còn sinh hoạt thì sao? Cuộc sống ấy thật giản dị , chẳng cầu cạnh, van xin ai, chẳng luồn cúi, không gò bó ràng buộc. Quan trạng cũng tắm hồ sen, tắm ao như bao người dân quê khác. Cũng tắm trong làn nước mát của thiên nhiên, cùng hòa vào nhịp sống thường nhật nơi thôn quê yên ả.

 

Hai câu cuối là cái nhìn sâu sắc với cái nhìn tỏ tường với thế sự nổi trôi:

Rượu, đến cội cây, ta sẽ uống,

 Nhìn xem phú quý tựa chiêm bao

 

Ở đây quan trạng đã khẳng định lại sự lựa chọn lối sống nhàn của mình. Nhân cách cùng trí tuệ sáng suốt đã giúp ông nhận ra rằng công danh, quyền quý tựa chiêm bao, phù du để nhà thơ có thể kiên định, quyết tâm từ bỏ chốn quan trường tìm đến nơi thiên nhiên vắng vẻ mà trong sạch, thanh cao, để di dưỡng tinh thần và tâm hồn để giữ gìn hai chữ thiện lương.

 

Quan niệm sống “Nhàn” là quan niệm rất phổ biến trong thơ văn thời trung đại và mang nét tư tưởng nhân văn sâu sắc của người xưa, đặc biệt là lớp tri thức. Sống nhàn đem lại thú vui và quan điểm sống vững mạnh cho con người, biết sống nhàn, biết tìm thú vui tao nhã.

 

Bài thơ “nhàn” của Nguyễn Bình Khiêm là một bài thơ hay, là bức chân dung giản dị, mộc mạc với vẻ đẹp nhân cách cao quý của trí tuệ và lối sống. Nhàn là sống hòa hợp với thiên nhiên, thuận theo tự nhiên để tu tâm dưỡng tính chứ không phải chạy trốn, tránh vất vả, cực nhọc về thể chất.